Gümrükler İşbirliği Konseyi’nin Deklarasyonu Gümrüklerin bir ekonominin etkili bir şekilde yönetilmesinde temel bir enstrüman olduğuna ve
kaçakçılıkla mücadelede ve meşru ticaret akımlarının artırılmasında hayati bir rol icra ettiğine
DİKKATLERİ ÇEKEREK;
Yolsuzluğun herhangi bir toplumun etkin bir şekilde işlevini yerine getirmesini ortadan kaldırdığını ve gümrüklerin görevlerini yerine getirmesini azalttığını;
Yolsuzluğa bulaşmış bir gümrüğün:
• devlete düzgün bir şekilde aktarılması gereken gelirleri sağlayamayacağını,
• yasadışı muamelelere karşı mücadelede etkin olunamamasına yol açacağını, ve
• meşru uluslararası ticaretin artmasını engelleyeceğini ve iktisadi kalkınmayı sekteye
uğratacağını;
Gümrük görevlileri alışkanlık haline getirerek yasaları ihlal ederlerse, gümrüklerin kamunun onayına ve güvenine layık olma hakkına sahip olamayacağını, KABUL EDEREK;Yolsuzlukla, ancak kapsamlı bir ulusal çaba içine girerek etkin bir şekilde mücadele edileceğini GÖZ

ÖNÜNDE TUTARAK;
Bütün hükümetlerin öncelikli görevinin gümrüklerin yolsuzluğa bulaşmamalarını sağlamak olduğunu deklare eder. Bu tüm kamu görevleri ve özellikle gümrükler boyunca üst düzeyde bir dürüstlüğün tesisi ve idamesi için üst düzey siyasi ve idari mevkilerde buna yönelik kesin bir

taahhüdü ve bağlılığıgerektirir.
Gümrüklerde dürüstlüğün sağlanmasına yönelik ulusal bir programın aşağıdaki temel

faktörleri mutlaka dikkate alması gerekmektedir:
1. Gümrük mevzuatı açık ve kusursuz olmalıdır. İthalat tarifeleri mümkün olan yerlerde azaltılmalıdır.Tarife oranlarının sayısı indirilmelidir. Ticaretle ilgili idari düzenlemeler asgari bir

düzeye çekilmelidir. Standart kurallara mümkün olduğunca az istisna getirilmelidir.
2. Gümrük prosedürleri basit, tutarlı ve kolayca anlaşılır olmalıdır ve son aşamada

bağımsız bir mercie müracaat etme imkanını da içerecek şekilde, gümrük idaresinin kararlarına

karşı bir üst makama başvurma prosedürünü de kapsamalıdır.
3. Otomasyon yolsuzluğa karşı güçlü bir araçtır ve otomasyona geçilmesine

öncelik verilmelidir.
4. Yolsuzluğa imkan verecek fırsatları azaltmak için gümrük idaresi yöneticilerinin

görevlerinin stratejik yönden ayrıma tabi tutulması, atamaların rotasyona tabi olması ve gümrük görevlilerinin rasgele bir şekilde, bazı durumlarda ise düzenli bir biçimde, teftiş edilmesi gibi

tedbirler uygulamaya konulmalıdır.
5. Üretim hattı yöneticilerinin en önemli vazifeleri çalışma metotlarındaki ve çalışanların
dürüstlüğündeki zayıflıkların belirlenmesi ve bu zayıflıkların düzeltilmesi için gerekli adımların
atılması ile ilgilidir.
6. İç ve dış denetim son derece elzemdir ve etkin bir iç denetim gümrük prosedürlerinin yeterli ve doğru bir şekilde uygulanmasını sağlayan en faydalı araçtır. İç denetim düzenlemeleri

şüphe edilen tüm yolsuzluk ve kötü yönetim uygulamalarını teftiş etme özel görevine sahip olan bir içsel birim tarafından hazırlanmalıdır.
7. Yönetim kendi çalışanlarına sadakati, işiyle gurur duymayı, grup içinde birlik duygusunu

ve çalışanların yolsuzluk yapma ihtimallerini azaltacak tedbirlerin uygulanmasında işbirliği yapma
arzusunu yavaş yavaş aşılamalıdır.
8. Gümrük görevlilerinin işe alınması ve terfi süreci objektif ve müdahaleden uzak olmalıdır. Bu süreç yüksek düzeyde bir ahlaka sahip olan ve bunu sürdürebilecek durumda bulunan kişileri
belirleyebilecek araçları içermelidir.
9. Gümrük görevlileri için bir davranış kodu hazırlanmalı ve bunun önemi onlara tam olarak izahedilmelidir. İşten çıkarılmayı da içeren etkili disiplin tedbirleri mevcut olmalıdır.
10. Gümrük görevlileri, kariyerleri boyunca, ahlak ve dürüstlük konularını da bünyesinde barındıran yeterli bir mesleki eğitime tabi tutulmalıdırlar.
11. Gümrük görevlilerine verilen ücretler onlara iyi bir yaşam standardı sağlayacak düzeyde olmalıdır ve bazı durumlarda sağlık, konut ve teşvikler (ikramiye ve ödül) gibi sosyal menfaatleri

de kapsamalıdır.
12. Gümrük idareleri, gümrük simsarları ve iş dünyasının ilgili sektörleri ile açık ve saydam

bir ilişki geliştirmelidirler. Bu çerçevede irtibat komiteleri yararlı olabilir.

(7 TEMMUZ 1993)